Κέρδη και ζημιές, οι οποίες εξαρτώνται από το ποιο εναλλακτικό σχέδιο θα επιλεγεί τελικά, προκαλεί η επαναγορά των ομολόγων του ελληνικού Δημοσίου.
Για το ίδιο το Δημόσιο, η λύση της επαναγοράς των ομολόγων του εκτιμάται ότι υπό προϋποθέσεις είναι ικανή να βγάλει τη χώρα από το φαύλο κύκλο της υπερχρέωσης και να επιστρέψει στις αγορές.
Η Ελλάδα με δημόσιο χρέος στο 150% του ΑΕΠ για να μπορέσει να βγει από τη μαύρη λίστα των υπερχρεωμένων χωρών πρέπει να εμφανίζει ρυθμούς ανάπτυξης υψηλότερους του 4% με 5%, που είναι το μέσο επιτόκιο των ομολόγων της. Ομως με την οικονομία της χώρας να διολισθαίνει σε ύφεση, εμφανίζοντας δηλαδή αρνητικούς ρυθμούς ανάπτυξης, κατά πολλούς η μόνη ρεαλιστική λύση για να αποφευχθεί η χρεοκοπία είναι αυτή της επαναγοράς και διαγραφής μέρους του χρέους.
Αν για παράδειγμα η χώρα επαναγοράσει τα ομόλογα που διαθέτει η ΕΚΤ (55 δισ. ευρώ), το χρέος που θα διαγράψει φθάνει τα 62 με 63 δισ. ευρώ, επομένως μπορεί να μειωθεί κατά 3% με 4% του ΑΕΠ (ή κατά 8 με 9 δισ. ευρώ). Στην περίπτωση που το Ταμείο Στήριξης χορηγήσει μεγαλύτερο δάνειο στη χώρα, τότε το Ελληνικό Δημόσιο θα έχει τη δυνατότητα να αγοράσει περισσότερα ομόλογα και από ιδιώτες επενδυτές, διαγράφοντας μεγαλύτερο μέρος του χρέους. Υπολογίζεται ότι για κάθε 70 δισ. δάνειο που θα μας χορηγεί ο Μηχανισμός η χώρα θα μπορεί να διαγράφει χρέος ονομαστικής αξίας 100 δισ. ευρώ και θα μειώνει το δημόσιο χρέος κατά 30 δισ. ευρώ.
Από τη διαδικασία αυτή ελαφρύνεται και το κονδύλι των τόκων, το οποίο σήμερα επιβαρύνει τον προϋπολογισμό με περίπου 12,5 δισ. ευρώ. Το δημόσιο χρέος εκτοκίζεται σήμερα με ένα μέσο επιτόκιο της τάξεως του 5% με 5,5%. Ετσι αν το νέο δάνειο που χορηγήσει το EFSF είναι με επιτόκιο της τάξεως του 4%, προκύπτει μία ετήσια εξοικονόμηση των τόκων της τάξεως 500 με 600 εκατ. ευρώ ετησίως.
*Για τις τράπεζες και τους θεσμικούς επενδυτές, η επαναγορά ομολόγων μπορεί να επιφέρει κέρδη στην περίπτωση που επαναγοραστούν μόνο αυτά που διαθέτει η ΕΚΤ. Οι ευρωπαϊκές και οι ελληνικές τράπεζες όπως έδειξαν τα stress tests του καλοκαιριού διαθέτουν στο χαρτοφυλάκιο τους ελληνικά ομόλογα ύψους 108 δισ. ευρώ. Το μεγαλύτερο κομάτι από αυτά περιλαμβάνεται στο λεγόμενο «επενδυτικό χαρτοφυλάκιο», το οποίο οι θεσμικοί επενδυτές το αποτιμούν σε τιμές κτήσης και όχι σε τρέχουσες αγοραίες. Επομένως, από την κατάρρευση της αγοράς των ομολόγων οι ζημιές που έχουν υποστεί όλοι αυτοί είναι σχετικά περιορισμένες. Ετσι, διακρατώντας τους τίλους αυτούς στο χαρτοφυλάκιο, είναι πιθανόν να βγουν κερδισμένοι στο βαθμό που η εφαρμογή του σχεδίου συμβάλει στην ομαλοποίηση της δευτερογενούς αγοράς.
Αντιθέτως αν το ελληνικό Δημόσιο υποβάλει δημόσια πρόταση για επαναγορά των ομολόγων σε τιμές παρεμφερείς εκείνων που ισχύουν στη δευτερογενή αγορά, οι επενδυτές που θα αποδεχθούν να τα διαθέσουν θα υποστούν ζημιά. Το ακριβές της μέγεθος εξαρτάται από την τιμή που τα έχει εξαγοράσει ο κάθε επενδυτής το ομόλογο. Για παράδειγμα, αν το έχει αγοράσει στο 95 και το πουλήσει στο 80, τότε η ζημιά του ανέρχεται στο 16%. Ωστόσο εκτιμάται ότι ελληνικές τράπεζες έχοντας υποθηκεύσει στην ΕΚΤ το σύνολο σχεδόν του επενδυτικού τους χαρτοφυλακίου, ως ενέχυρο για τη ρευστότητα που έχουν λάβει απ' αυτή, δεν είναι υποχρεωμένες να αποδεχθούν τη δημόσια πρόταση.
*Για τους ιδιώτες επενδυτές ισχύουν περίπου τα ίδια. Με άλλα λόγια, όσοι προτιμήσουν τη σιγουριά του ρευστού και πουλήσουν τα ομόλογά τους στο Δημόσιο (take the money and run, που συστήνουν οι Αγγλοσάξονες) θα υποστούν την ανάλογη ζημιά. Ομως εκείνοι που έχουν πειστεί από τις διαβεβαιώσεις περί μη αναδιάρθρωσης του δημόσιου χρέους και διακρατήσουν τα ομόλογά τους, τότε στη λήξη τους θα εξοφληθούν από το Δημόσιο στο ακέραιο για το κεφάλαιό τους.
(πηγή: Ελευθεροτυπία)
