Μέχρι και 11.000 ευρώ μπορεί να κοστίσει μέσα στο 2011 η εξαγορά τεσσάρων πλασματικών ετών από τους ασφαλισμένους για ταχύτερη «έξοδο» στη σύνταξη. Τα χρήματα που θα κληθεί να καταβάλει ο κάθε ασφαλισμένος διαφοροποιούνται ανάλογα με το πόσα και ποια πλασματικά έτη θα επιλέξει να εξαγοράσει, ενώ υπάρχουν και ορισμένες περιπτώσεις που η αναγνώριση γίνεται δωρεάν.
Ωστόσο αυτά τα χρήματα για την αναγνώριση των πλασματικών ενσήμων δεν πρέπει να τα καταβάλει φέτος, αλλά όταν πρόκειται να καταθέσει αίτηση συνταξιοδότησης. Τότε μπορεί να αναγνωρίσει έως 7 έτη (2014) στον ιδιωτικό τομέα (και 12 οι τρίτεκνοι-πολύτεκνοι, δημόσιοι υπάλληλοι). Όπως ειναι φυσικό η εν λόγω δαπάνη:
1. Έχει έκπτωση 15% εαν πληρωθεί εφάπαξ.
2. Εκπίπτει από την εφορία (αναγράφεται στην φορολογική δήλωση).
3. Εάν παραστεί ανάγκη, ο ασφαλισμένος μπορεί να ζητήσει την αποπληρωμή με δόσεις και με την παρακράτηση του 25% της αναλογούσης σύνταξης και μέχρι την αποπληρωμή της οφειλής.
Με βάση τον τελευταίο ασφαλιστικό νόμο αναγνωρίζονται:
- Τέσσερα πλασματικά έτη φέτος
- Πέντε πλασματικά έτη το 2012
- Έξι πλασματικά έτη το 2013 και
- Επτά πλασματικά έτη από το 2014
Ειδικά για το στενό δημόσιο τομέα, εγκύκλιος του υπουργείου Οικονομικών προβλέπει πως μπορούν επιπλέον να αναγνωριστούν άλλα πέντε έτη για τα παιδιά. Δηλαδή το 2014 οι δημόσιοι υπάλληλοι θα μπορούν να αναγνωρίσουν έως δώδεκα πλασματικά έτη.
Επιχειρούμε σήμερα μια αναλυτική καταγραφή των πλασματικών ετών που μπορούν να εξαγοραστούν από τους ασφαλισμένους. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται από τους ασφαλισμένους, προκειμένου να εξαγοράσουν τα πλασματικά έτη που είναι πιο φτηνά (καθώς υπάρχουν διαφορές στον τρόπο υπολογισμού).
Κατά λογική συνέπεια συμφέρει η αναγνώριση πλασματικών ετών, που εξαγοράζονται με βάση το ημερομίσθιο του ανειδίκευτου εργάτη (όπως είναι ο χρόνος σπουδών). Στην περίπτωση αυτή ο ασφαλισμένος θα καταβάλει περίπου 160 ευρώ για κάθε μήνα που εξαγοράζει.
Αντιθέτως ακριβότερα στοιχίζει η εξαγορά του στρατού αλλά και ο χρόνος προεγγραφής των ελευθέρων επαγγελματιών στον ΟΑΕΕ (καθώς αναγνωρίζεται με βάση την κατηγορία που είναι σήμερα ασφαλισμένοι).
Συγκεκριμένα με τις νέες ρυθμίσεις αναγνωρίζεται με εξαγορά:
* Ο χρόνος σπουδών, σε ανώτερες ή ανώτατες σχολές, ο χρόνος μαθητείας και ο χρόνος φοίτησης σε μέσες επαγγελματικές σχολές. Αναγνωρίζονται με την καταβολή εισφορών που αντιστοιχεί στο 20% του 25πλάσιου του ημερομισθίου του ανειδίκευτου εργάτη για κάθε μήνα που αναγνωρίζεται. Η αναγνώριση του χρόνου σπουδών αφορά:
-Σε ανώτερη ή ανώτατη σχολή στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό, για την απόκτηση ενός μόνο πτυχίου και
-Σε μέσες επαγγελματικές σχολές, δημόσιες ή ιδιωτικές που έχουν αναγνωρισθεί από το κράτος, μετά τη συμπλήρωση του 17ου έτους της ηλικίας.
Ο χρόνος που θα αναγνωρίζεται θα είναι ίσος με τα επίσημα ακέραια έτη σπουδών της οικείας σχολής, τα οποία προβλέπονται κατά το χρόνο της αποφοίτησης. Η ρύθμιση αναφέρεται σε αποφοίτηση, δηλαδή σε περάτωση των σπουδών, δεν θα είναι δυνατή η αναγνώριση του χρόνου σπουδών αν δεν έχει αποκτηθεί το σχετικό πτυχίο ή δίπλωμα.
* Ο χρόνος ανατροφής παιδιών. Αναγνωρίζεται με την καταβολή εισφορών που αντιστοιχεί στο 20% του 25πλάσιου του ημερομισθίου του ανειδίκευτου εργάτη για κάθε μήνα που αναγνωρίζεται.
* Ο χρόνος εκπαιδευτικής άδειας. Αναγνωρίζεται με την καταβολή ποσού, που αντιστοιχεί στο 20% του συντάξιμου μισθού που έχει ο ασφαλισμένος κατά το μήνα υποβολής της αίτησης.
* Ο χρόνος ανεργίας. Για το χρόνο της επιδοτούμενης ανεργίας δεν καταβάλλονται εισφορές. Ωστόσο για οποιοδήποτε άλλο χρόνο ανεργίας ή κενό ασφάλισης που υπάρχει μετά την πρώτη ασφάλιση σε οποιοδήποτε φορέα, ο εργαζόμενος πληρώνει εισφορά για κάθε μήνα που θα αναγνωρίσει.
Η εισφορά αυτή είναι όση με το 20% του 25πλάσιου του ημερομισθίου του ανειδίκευτου εργάτη όπως αυτό ισχύει κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης.
* Ο χρόνος μαθητείας μέχρι ένα έτος. Η εισφορά που καταβάλλεται για την εξαγορά είναι ίση με το 20% του 25πλάσιου του ημερομισθίου του ανειδίκευτου εργάτη κατά την υποβολή της αίτησης.
* O χρόνος αποδεδειγμένης άσκησης επαγγελματικής δραστηριότητας πριν την εγγραφή στα μητρώα του ΟΑΕΕ. Παρέχεται το δικαίωμα στους ελεύθερους επαγγελματίες που είχαν κάνει έναρξη επαγγέλματος και δεν είχαν εγγραφεί στα μητρώα του Οργανισμού να αναγνωρίσουν το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα και μέχρι 5 έτη. Το ποσό που θα κληθεί να καταβάλει ο ελεύθερος επαγγελματίας αντιστοιχεί στις ασφαλιστικές κατηγορίες για τις οποίες ασφαλίζεται κατά την υποβολή της αίτησης.
* Ο χρόνος απεργίας. Το ποσό που θα κληθεί να καταβάλει ο αιτών αντιστοιχεί στην εισφορά εργοδότη και εργαζομένου στον οικείο φορέα (που ασφαλιζόταν κατά την πραγματοποίηση της απεργίας) κατά το χρόνο υποβολής της αίτησης.
Τι ισχύει με τον στρατό
«Έκπτωση» 30% παρέχεται φέτος στους ασφαλισμένους, που θα εξαγοράσουν τη στρατιωτική θητεία, αρκεί να μην έχουν θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα μέχρι το τέλος του 2010. Η ευνοϊκή αυτή ρύθμιση προβλέπεται στον πρόσφατο ασφαλιστικό νόμο και θα ισχύει μέχρι και το 2014, ενώ από το 2015 η έκπτωση θα είναι 50%.
Αναλυτικά οι ρυθμίσεις, που ισχύουν για το στρατό είναι οι ακόλουθες:
1. Δημόσιο. Οι εργαζόμενοι μπορούν να εξαγοράσουν τον χρόνο της στρατιωτικής θητείας, εφόσον έχουν συμπληρώσει 5ετή υπηρεσία στο δημόσιο τομέα. Για κάθε μήνα που αναγνωρίζεται καταβάλλεται εισφορά ίση με 6,67% επί του βασικού μισθού, που έχει ο εργαζόμενος κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης για αναγνώριση.
2. Ταμεία Μισθωτών (ΙΚΑ, ταμεία ΔΕΚΟ και τραπεζών, ταμεία τύπου). Η αναγνώριση του χρόνου της στρατιωτικής θητείας για τους μισθωτούς γίνεται πάντοτε με την καταβολή των σχετικών εισφορών (εξαγορά). Η εισφορά που καταβάλλεται για τον κάθε μήνα που αναγνωρίζεται ανέρχεται στο 20% των αποδοχών που είχε ο εργαζόμενος τον προηγούμενο μήνα από εκείνον που κατέθεσε την αίτηση.
Σε κάθε περίπτωση οι αποδοχές επί των οποίων υπολογίζεται το ποσό που θα κληθεί να πληρώσει ο εργαζόμενος για την αναγνώριση δεν μπορεί να είναι μικρότερες από το 25πλάσιο του ημερομίσθιου του ανειδίκευτου εργάτη. Επίσης δεν μπορεί να είναι μεγαλύτερες από το ποσό της ανώτερης ασφαλιστικής κλάσης που ισχύει κάθε φορά στο Ι.Κ.Α.
Αυτό σημαίνει ότι με βάση όσα ισχύουν μέχρι σήμερα το ποσό που θα πρέπει να πληρώσει ένας εργαζόμενος, για κάθε μήνα που θα αναγνωρίσει, θα είναι αναλόγως με τις αποδοχές του, από 166 περίπου ευρώ μέχρι 475 περίπου ευρώ.
3. Ενιαίο Ταμείο Ασφάλισης Αυτοπασχολουμένων. Για τους φορείς των ανεξάρτητα απασχολούμενους (δικηγόροι, υγειονομικοί, μηχανικοί) που σήμερα ανήκουν στο ΕΤΑΑ ισχύουν τα ίδια που αναφέρονται και για τα άλλα ταμεία, με τη διαφορά ότι το ποσό που καταβάλλεται για την αναγνώριση, όπου δεν υπάρχουν ασφαλιστικές κατηγορίες, ανέρχεται στο 20% του ποσού επί του οποίου καταβάλλονται εισφορές για σύνταξη.
4. ΟΑΕΕ. Οι ελεύθεροι επαγγελματίες θα καταβάλουν για την εξαγορά ποσό ίσο με τη μηνιαία εισφορά στην κατηγορία που ασφαλίζονται. την ημερομηνία υποβολής της αίτησης.
Σημειώνεται πως δίνεται περιθώριο μέχρι 31 Δεκεμβρίου 2013 για όσους το επιθυμούν εξαγοράζοντας μόνο το στρατό να θεμελιώσουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα με τα όρια και τους χρόνους ασφάλισης που ίσχυαν μέχρι το τέλος του 2010 (παλαιοί ασφαλισμένοι). Γι' αυτούς δεν προβλέπεται έκπτωση.
Ποιοι αναγνωρίζουν πλασματικά
Δύο προϋποθέσεις πρέπει να πληρούν οι ασφαλισμένοι, που θα αναγνωρίσουν φέτος πλασματικά έτη. Συγκεκριμένα πρέπει :
* Να θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα κατ΄ αποκλειστικότητα από 1η Ιανουαρίου 2011 και μετά. Όσοι έχουν θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα μέχρι 31 Δεκεμβρίου 2010 – ανεξάρτητα του πότε θα το ασκήσουν- αναγνωρίζουν τους χρόνους που ίσχυαν με τους προηγούμενους νόμους (π.χ. στρατιωτική θητεία, χρόνος ανατροφής παιδιών κ.λ.π.)
* Έχουν πραγματοποιήσει τουλάχιστον 3.600 ημέρες ή 12 έτη ασφάλισης.
Η πληρωμή γίνεται εφάπαξ εντός τριμήνου από την ειδοποίηση του ταμείου, οπότε υπάρχει έκπτωση 15% στο ποσό. Παρέχεται όμως η δυνατότητα το συνολικό ποσό να εξοφληθεί σε τόσες μηνιαίες δόσεις όσοι είναι οι μήνες που αναγνωρίζονται.
Στην περίπτωση που κάποιος εργαζόμενος συνταξιοδοτείται η δόση παρακρατείται από τη σύνταξη με ποσό ίσο με το 1/4 αυτής.
Σε τρεις περιπτώσεις οι ασφαλισμένοι μπορούν να αναγνωρίσουν πλασματικό χρόνο δωρεάν, χωρίς δηλαδή να καταβάλλουν ούτε ένα ευρώ. Πρόκειται για το χρόνο επιδότησης ασθενείας, το χρόνο κύησης και λοχείας και το χρόνο της τακτικής ανεργίας στον ΟΑΕΔ.
Οι χρόνοι αυτοί μπορούν να υπολογιστούν για να συμπληρωθούν οι απαιτούμενες ημέρες ασφάλισης και να θεμελιωθεί συνταξιοδοτικό δικαίωμα. Ωστόσο χρειάζεται προσοχή διότι το διάστημα που αναγνωρίζεται χωρίς εξαγορά δεν μπορεί να υπολογιστεί στο συνολικό χρόνο ασφάλισης που χρησιμοποιείται για την εξαγωγή του ποσού της σύνταξης. Επομένως δεν οδηγεί σε προσαύξηση της σύνταξης.
Επικουρικά ταμεία
Τα πλασματικά χρόνια αναγνωρίζονται και στα επικουρικά ταμεία με τις ίδιες προϋποθέσεις που αναγνωρίζονται στα ταμεία κύριας ασφάλισης. Οι εισφορές βέβαια για την αναγνώριση χρόνου στα επικουρικά ταμεία είναι πολύ μικρότερες και στις περισσότερες περιπτώσεις είναι 6% επί των συντάξιμων αποδοχών.
Παράδειγμα
Ερώτηση: Ασφαλισμένη 56 ετών, έχει θεμελιώσει δικαίωμα συνταξιοδότησης ως μητέρα ανηλίκου με 5.700 ημέρες ασφάλισης και πρόκειται να συνταξιοδοτηθεί. Έχει όμως μόνο 4.300 ημέρες στο επικουρικό. Τι μπορεί να κάνει;
Απάντηση: Η εργαζόμενη έχει δύο επιλογές για να λάβει και επικουρική σύνταξη μαζί με την κύρια. Είτε να κάνει αυτασφάλιση για 200 ημέρες για να συμπληρώσει τις απαραίτητες 4.500 στο επικουρικό είτε να εξαγοράσει πλασματικό χρόνο μητρότητας. Η δεύτερη περίπτωση είναι και οικονομικότερη αφού θα της κοστίσει το 6% του 25πλασίου του ημερομισθίου του ανειδίκευτου εργάτη δηλαδή 50 ευρώ ανά μήνα και συνολικά 400 ευρώ.
(πηγή: Εθνος)
